truyện liêu trai chí dị

Bách khoa toàn thư há Wikipedia

Liêu trai chí dị
聊齋誌異

Ấn bạn dạng Liêu trai chí dị vô năm 1935

Bạn đang xem: truyện liêu trai chí dị

Thông tin yêu sách
Tác giảBồ Tùng Linh
Quốc giaTrung Quốc
Ngôn ngữVăn ngôn
Thể loại
  • Chí quái
  • Truyền kỳ
Ngày trị hành1766
Liêu trai chí dị
Phồn thể聊齋誌異
Giản thể聊斋志异
Phiên âm
Tiếng Hán chi tiêu chuẩn
Bính âm Hán ngữLiáozhāi zhìyì
Wade–GilesLiao2chai1 chi1yi4

Liêu trai chí dị (giản thể: 聊斋志异; phồn thể: 聊齋誌異; bính âm: Liáozhāi zhìyì) là 1 tuyển chọn tập dượt truyện văn ngôn của người sáng tác thời ngôi nhà Thanh Bồ Tùng Linh, tập kết sát 500 truyện hoặc "truyện kỳ ảo"[1] ghi chép theo dõi lối chí quỷ quái và truyền kỳ, nhưng mà theo dõi một số trong những ngôi nhà phê bình là nhằm ngầm phê phán những vấn nàn vô xã hội. Với thời hạn sáng sủa tác rộng lớn tứ mươi năm từ lúc cuối trong thời điểm 1600 cho tới đầu trong thời điểm 1700, cỗ truyện được xuất hiện bên dưới dạng bạn dạng thảo, rồi được bằng hữu của người sáng tác sao chép rất nhiều lần, tuy vậy mãi cho tới năm 1766 mới mẻ xuất bạn dạng trong giấy tờ. Kể kể từ cơ, nhiều truyện vô tập dượt đã và đang được giới phê bình văn học tập tâng bốc và được lựa lựa chọn gửi thể lên năng lượng điện hình ảnh và truyền hình.

Lịch sử xuất bản[sửa | sửa mã nguồn]

Một trích đoạn kể từ bạn dạng thảo gốc truyện Liêu trai chí dị của Bồ Tùng Linh
Miêu mô tả tập dượt truyện "La Tổ" kể từ ấn bạn dạng minh họa nằm tại vị trí Báo tàng Quốc gia Trung Quốc

Bồ tiếp tục thuế tầm sát năm trăm giai thoại và truyện lâu năm vô rộng lớn tứ mươi năm từ trên đầu những năm 1670 cho tới đầu trong thời điểm 1700.[2] Theo thông thường thời cơ, Bồ gọi là mang lại kiệt tác bằng phương pháp dùng cây bút danh Liêu trai (聊齋).[3]

Học fake Chương Bồi Hằng (章培恒) biên chép rằng tuyển chọn tập dượt Liêu trai gốc chia thành tám tập dượt, tập dượt sớm nhất có thể được triển khai xong vào tầm năm 1681 còn tập dượt muộn nhất triển khai xong kể từ 1707 cho tới 1714.[4] Tuyển tập dượt lần thứ nhất được xuất hiện bên dưới dạng bạn dạng sao chép, tuy vậy mãi sau người sáng tác tổn thất vô năm 1715 thì kiệt tác vừa mới được xuất bạn dạng. Vào khoảng chừng năm 1693, Vu Thành Long được nghĩ rằng đã mang đi ra lời nói tìm mua bạn dạng thảo Liêu trai của Bồ với độ quý hiếm một ngàn lạng ta bạc, tuy vậy đã biết thành Bồ kể từ chối.[5]

Bản thảo sau cuối được mái ấm gia đình Bồ "cất lưu giữ cẩn thận" sau thời điểm ông tổn thất, khi nhưng mà nhiều cá thể không giống nhau (kể cả quan lại chức địa phương) đề xuất sao chép nó. bấm bạn dạng thành lập sớm nhất có thể còn còn lại của Liêu trai được ngôi nhà xuất bạn dạng Triệu Khởi Cảo (趙起杲) ấn hành vô năm 1766 ở Hàng Châu;[6] Triệu cho biết thêm thuở đầu Bồ toan đặt điều tựa tuyển chọn tập dượt là Quỷ hồ nước truyện (鬼狐傳).[7] Mặc mặc dù có người nhận định rằng ấn phẩm của Triệu dựa vào "bản thảo gốc" tự một người chúng ta sao chép,[8] tuy vậy này lại ko chứa chấp toàn cỗ truyện sở hữu ở bạn dạng thảo gốc;[5] ở trong phần lời nói tựa đầu mang lại ấn phẩm ông viết: "Tôi tiếp tục xóa những chú thích cụt và giản dị và đơn giản vì như thế bọn chúng tẻ nhạt nhẽo và tầm thông thường - tổng số là 48 chú thích."[9] Bên cạnh đó, Triệu cũng phê duyệt những truyện chứa chấp "chi tiết cụt tương tác cho tới chủ thể tinh tế cảm".[9] Mặc mặc dù vậy, ấn bạn dạng của Triệu đã và đang được chào đón nồng sức nóng và được học tập fake Lý Thời Hiến (李時憲) lần thứ nhất tái mét bạn dạng vô năm 1767.[10]

Sau năm 1871, tiếp tục có những lúc Phổ Giá Nhâm (普价人, hậu duệ đời loại bảy của Bồ Tùng Linh) sở hữu bạn dạng thảo gốc - được nghĩ rằng bao gồm nhì mươi tập dượt truyện. Lúc ấy bọn chúng được đựng vô nhì vỏ hộp, tuy vậy một vỏ hộp bị tổn thất "trong yếu tố hoàn cảnh ko rõ ràng ràng".[11] Năm 1950, mái ấm gia đình Bồ quyên tặng tứ tập dượt truyện sót lại (chứa khoảng chừng 237 truyện ngắn) mang lại Thư viện tỉnh Liêu Ninh.[11]

Chủ đề[sửa | sửa mã nguồn]

Không như hầu như truyện kinh dị của Trung Quốc và phương Tây, "truyện kinh dị" ở Liêu trai ko nhằm mục đích thực hiện fan hâm mộ kinh hoàng hãi, nhưng mà nhằm thực hiện lù mù lằn ranh thân thiện siêu tự nhiên và một cách thực tế đời thông thường, dùng cụ thể hình thể và tư tưởng nhằm thực hiện mang lại lằn ranh thân thiện bọn chúng trở thành đương nhiên.[12] Những truyện này (là những kiệt tác nhiều nguyên tố lãng mạn) tìm hiểu triết lý của tình (情), chuyện yêu đương xúc và nồng thắm của trái đất, bất kể này đó là của những người hoặc loại vật siêu thực.[13]

Ý nghĩa văn học[sửa | sửa mã nguồn]

Liêu trai chí dị là tuyển chọn tập dượt "truyện siêu nhiên" của Trung Quốc được tâng bốc nhất Tính từ lúc phụ thân tuyển chọn tập dượt truyện thoại (話) rộng lớn đời ngôi nhà Minh, bao gồm Tiễn đăng tân thoại (剪燈新話) của Cù Hữu, Tiễn đăng dư thoại (剪燈餘話) của Lý Xương Kỳ và Mịch đăng nhân thoại (覓燈因話) của Thiệu Cảnh Chiêm; cả phụ thân tuyển chọn tập dượt truyện này còn có tác dụng sâu sắc rộng rãi Đông Á.[14]

Nhận xét thứ nhất về Liêu trai coi kiệt tác là "ví dụ xuất sắc ưu tú tuy vậy điển hình" của phân mục truyền kỳ.[15] Những ngôi nhà phê bình và cây ghi chép trong tương lai trầm trồ sự không tương đồng với ý kiến bên trên, thay cho vô cơ chúng ta chú ý vô tính ngụ ngôn của cục truyện;[16] ví dụ Dư Tập (từng là trợ lý của Triệu Khởi Cảo) ghi chép vô lời nói tựa mang lại ấn bạn dạng Liêu trai của Triệu: "... việc nhận định rằng kiệt tác chỉ mất chút khác lạ đối với tuyển chọn tập dượt những truyện về hiện tượng lạ khan hiếm bắt gặp hoặc truyện kỳ kỳ lạ là 1 ý kiến cực kỳ nông cạn và khôn xiết xích míc với ý loại của người sáng tác."[17] Cháu trai của Bồ là Bồ Lập Đức (蒲立德) coi kiệt tác là "hành động tự động thể hiện nghiêm cẩn túc".[18]

Các ngôi nhà phê bình trong tương lai ở thế kỷ 19 tiếp tục chú tâm cho tới "phong cơ hội văn học tập và nghệ thuật kể chuyện" của Liêu trai. Nhà phê bình đời ngôi nhà Thanh Đán Minh Luân (但明倫) ghi chép vô lời nói tựa mang lại bài bác phản hồi Liêu trai vô năm 1842: "Từ Liêu trai, tôi còn tồn tại được tầm nhìn thâm thúy vô thủ pháp văn học tập."[19] Cùng khoảng chừng thời hạn ấy, Liêu trai cũng lôi cuốn sự xem xét của những cây ghi chép phương Tây, ví dụ như Samuel Wells Williams tiếp tục nói tới Liêu trai ở những nội dung bài viết của ông là "một kiệt tác hoàn hảo và tuyệt vời nhất vì như thế ngữ điệu đơn thuần và phong thái thanh tao". "Lối sáng sủa tác đẹp" của truyện còn có được những lời nói tâng bốc kể từ những anh hùng phê bình văn học tập như William Frederick Mayers và Karl Gützlaff.[20]

Kể kể từ thế kỷ trăng tròn, lừng danh vô giới văn học tập của kiệt tác đã và đang được nâng tầm không dừng lại ở đó. Quách Mạt Nhược đánh giá về Liêu trai: "Tác phẩm ghi chép về quỷ quỷ trầm trồ xuất sắc ưu tú rộng lớn những kiệt tác khác; luật lệ châm biếm tham ô nhũng và [triều đại] chuyên nghiệp chế tiếp tục ngấm vô tận xương tủy."[21] Fujita Yuken của Đại học tập Keio ghi chép vô năm 1954: "Trong số nhiều kiệt tác văn học tập sở hữu xuất xứ kể từ truyện văn ngôn của Trung Quốc [ví dụ Bác vật chí, Sưu thần ký, Thế Thuyết Tân Ngữ, Liệt dị truyện, Thập di ký, ...], [Liêu trai] sẽ tạo nên dựng lừng danh trở nên tuyển chọn tập dượt truyện cụt chất lượng nhất."[22] Imai Hiromasa mô tả Liêu trai là "đỉnh cao của văn học tập về quỷ quỷ."[23] Liêu trai chí dị còn ở số những cuốn sách yêu thương mến của Jorge Luis Borges.[24]

Bản dịch lựa chọn lọc[sửa | sửa mã nguồn]

Tiếng Anh[sửa | sửa mã nguồn]

  • Strange Tales from Liaozhai, 6 tập dượt (tr. Sidney L. Sondergard). Jain Pub Co., 2008-2014. ISBN 978-0-89581-001-4.
  • Strange Tales from a Chinese Studio (tr. John Minford). Luân Đôn: Penguin, 2006. 562 trang. ISBN 0-14-044740-7.
  • Strange Tales from the Liaozhai Studio (Zhang Qingnian, Zhang Ciyun và Yang Yi). Bắc Kinh: Nhà xuất bạn dạng Nhân dân Trung Quốc, 1997. ISBN 7-80065-599-7.
  • Strange Tales from Make-do Studio (Denis C. & Victor H. Mair). Bắc Kinh: Nhà xuất bạn dạng nước ngoài ngữ, 1989. ISBN 7-119-00977-X.
  • Strange Tales of Liaozhai (Lu Yunzhong, Chen Tifang, Yang Liyi, và Yang Zhihong). Hồng Kông: Commercial Press, 1982.
  • Strange Stories from the Lodge of Leisure (George Soulie). Luân Đôn: Constable, 1913.
  • Strange Stories from a Chinese Studio (tr. Herbert A. Giles). Luân Đôn: T. De La Rue, 1880; ấn bạn dạng loại nhì tiếp tục hiệu gắn, Luân Đôn, 1908; ấn bạn dạng loại phụ thân tiếp tục hiệu gắn, Luân Đôn, Laurie, 1916. Được in lại với lời nói tựa mới mẻ của Victoria Cass. Tokyo, Rutland, Vt.: Tuttle, 2010. ISBN 978-0-8048-9408-1.

Bản dịch của Giles[sửa | sửa mã nguồn]

John Minford và Tong Man mô tả bạn dạng dịch của Herbert Giles là "gây sốc", chính vì ông lựa chọn ko dịch "bất cứ cái gì tương quan cho tới dục tình, sinh nở, ngày tiết, đôi lúc là khung hình đứa ở bất kì góc cạnh nào" và thông thường ghi chép "dài kỳ lạ thông thường nhằm đậy điệm dấu tích của tôi, thể hiện nay sự khôn khéo và phức hợp."[25] Tại bạn dạng dịch của Giles, những vong hồn cáo mong ước nói chuyện và phân chia trà với quý khách thay cho cố hấp dẫn và mối quan hệ dục tình, nằm trong lắm đơn giản trao cho chính mình tình những nụ hít. Họ biên chép rằng "Giles tuân theo thông tư phía bên trên nhưng mà ko cần thiết thắc mắc" vì như thế ông buộc cần tuân theo dõi quy tắc đạo đức nghề nghiệp bên dưới thời đại Victoria, mặt khác lôi kéo fan hâm mộ "đừng quá đặt điều nặng nề bạn dạng dịch Liêu trai của Giles."[25] Họ trình bày tăng rằng "ấn bạn dạng cỗ truyện của Commercial Press (HK) được xuất hiện thoáng rộng có tương đối nhiều đoạn hạn chế ghép khiến cho sốc tương tự động như Giles."[26]

Minford và Tong Man cho biết thêm rằng fan hâm mộ vẫn nối tiếp phát âm những bạn dạng dịch của Giles, trong cả khi bọn chúng "ở nút tối đa thì chỉ được đồng ý một cơ hội miễn chống, thông thường bị chế nhạo và bị xem là sự bóp méo theo phong cách Phương Đông..."[27] Lydia Chiang mô tả bài bác luận của Minford và Tong Man "tái review thời hậu Said" khi đối chiếu bạn dạng dịch của Giles với cơ hội trình diễn truyện theo phía truyền thống lịch sử và văn minh của Trung Quốc.[28]

Tiếng Đức[sửa | sửa mã nguồn]

Martin Buber là kẻ tiến hành bạn dạng dịch giờ đồng hồ Đức thứ nhất của kiệt tác, từng trả nó vô cuốn Chinesische Geister- und Liebesgeschichten.[29] Buber sở hữu sự tương hỗ từ 1 anh hùng thương hiệu Wang Jingdao. Buber ghi vô lời nói tựa bạn dạng dịch rằng bạn dạng dịch của ông sở hữu những phần không được dịch ở ấn bạn dạng của Giles chính vì Giles, theo dõi "thông tục của những người Anh" tiếp tục "lược vứt hoặc ghi chú cụ thể toàn bộ những đoạn nhưng mà ông ấy coi là khiếm nhã".[28] Cuốn Chinesische Geister- und Liebesgeschichten được Alex Page dịch sang trọng giờ đồng hồ Anh, rồi được Humanities Press nhận xuất bạn dạng vô năm 1991.[29]

Tiếng Việt[sửa | sửa mã nguồn]

Các truyện vô cỗ Liêu trai chí dị đã và đang được dịch và in sớm nhất có thể bên trên nước Việt Nam từ thời điểm năm 1901 bên trên báo Nông cổ mín đàm.[30] Bản in trở nên sách thứ nhất được nghĩ rằng của tập thể nhóm dịch Nguyễn Chánh Sắt, Nguyễn Viên Kiểu và Ngô Tường Vân tự ngôi nhà in J. Viết (Sài Gòn) ấn hành năm 1916, bao gồm sở hữu 5 quyển, 42 truyện.[31] Năm 2005, Nhà xuất bạn dạng Văn hóa TP.Sài Gòn tiếp tục xuất bạn dạng cỗ Liêu trai chí dị không thiếu tự Cao Tự Thanh dịch và ghi chú, bao hàm 432 truyện phần chủ yếu văn và 68 truyện phần Liêu trai chí dị thập di, tổng số 500 truyện.[30] Đây là bạn dạng dịch giờ đồng hồ Việt không thiếu nhất đối với những cỗ từ xưa cho tới hiện nay đã xuất bạn dạng bên trên nước Việt Nam.[30] Năm 2013, bạn dạng dịch của Cao Tự Thanh được Nhà xuất bạn dạng Phụ phái đẹp tái mét bạn dạng, bổ sung cập nhật tăng 30 truyện, vô cơ sở hữu 29 truyện vô bạn dạng Hội hiệu hội chú hội bình và bạn dạng dịch truyện Phong Dĩ của Vũ Hi Tô được tiến hành phần Phụ lục.[31]

  • Liêu trai chí dị, 5 tập dượt (Nguyễn Huệ Chi phân tích, tuyển chọn lựa chọn và hiệu đính), Nhà xuất bạn dạng Văn Nghệ Thành phố Sài Gòn, 1999.
  • Liêu trai chí dị 8 tập dượt (Đàm Quang Hưng dịch và chú giải), Nhà xuất bạn dạng Yên Thanh, 2000, sở hữu tổng số 480 truyện.
  • Liêu trai chí dị, 2 tập dượt (Cao Tự Thanh dịch và chú giải), Nhà xuất bạn dạng Văn hóa TP.Sài Gòn, 2005, sở hữu tổng số 500 truyện.
  • Liêu trai chí dị, 2 tập dượt (Cao Tự Thanh dịch và chú giải), Nhà xuất bạn dạng Phụ phái đẹp, 2013, sở hữu tổng số 530 truyện.[31]
  • Liêu trai chí dị toàn tập, 3 tập dượt (Nguyễn Chí Viễn, Trần Văn Từ dịch và chú giải), Công ty Sách Thời Đại và Nhà xuất bạn dạng Văn hóa tin tức, 2013, sở hữu tổng số 445 truyện.
  • Liêu trai chí dị, (Đào Trinh Nhất tuyển chọn lựa chọn và dịch), Công ty Cổ phần Văn hóa và Truyền thông Nhã Nam và Nhà xuất bạn dạng Văn học tập, năm ngoái.
  • Liêu trai chí dị, 5 tập dượt (Đàm Quang Hưng dịch và chú giải), Công ty Cổ phần Văn hóa Đông A và Nhà xuất bạn dạng Văn học tập, năm nhâm thìn, sở hữu tổng số 473 truyện (đã được lược cút một số trong những truyện trùng lặp nội dung).

Các bạn dạng dịch khác[sửa | sửa mã nguồn]

Vasily Mikhaylovich Alekseyev tiếp tục xuất bạn dạng bản dịch cỗ truyện của Bồ Tùng Linh sang trọng giờ đồng hồ Nga và được chào đón nồng nhiệt; bọn chúng chia thành nhì tập dượt là Fox's Wiles (1922) and The Wizard Monks (1923). Đây sẽ là bạn dạng dịch cuốn sách sang trọng nước ngoài ngữ hoàn hảo và tuyệt vời nhất nhất.[32] Cuốn sách được dịch sang trọng giờ đồng hồ Mãn với đầu đề Sonjofi ubaliyambuha Liyoo jai jy i bithe.[33] Lodovico Nicola di Giura (1868–1947) là kẻ biên soạn hoàn hảo bạn dạng dịch sang trọng giờ đồng hồ Ý vô năm 1766.[34]

Xem thêm: cải trang thành nữ phụ ác độc ta được các nam chính sủng

Ấn bạn dạng minh họa[sửa | sửa mã nguồn]

Ở thế kỷ 19, những ấn bạn dạng Liêu trai chí dị được màu và phần minh họa sống động được xuất hiện vô giới văn học tập. Những ấn bạn dạng Liêu trai này được minh họa tinh ranh xảo và giờ phía trên được những viện kho lưu trữ bảo tàng và tủ sách rộng lớn từng trái đất thuế tầm, ví dụ như Thư viện Quốc gia Trung Quốc và Thư viện Quốc hội Hoa Kỳ.

Những mẩu truyện được vẽ kể từ ấn bạn dạng minh hoạ của Liêu trai chí dị sở hữu từ lúc cuối triều đại Quang Tự; ấn bạn dạng này hiện nay ở bên trên Thư viện Quốc gia Áo.

Chuyển thể[sửa | sửa mã nguồn]

  • Liêu trai chí dị là hứng thú mang lại nhiều bạn dạng gửi thể phim năng lượng điện hình ảnh Hoa ngữ, bao gồm những kiệt tác phim truyền hình của Hồ Kim Thuyên (Họa so bì chi Âm Dương Pháp Vương, Hiệp Nữ), Trần Gia Thượng (Họa so bì, Họa bích), Trình Tiểu Đông (loạt phim Thiến phái đẹp u hồn) và đạo biểu diễn người Đài Loan Lý Hàn Tường (Thiến phái đẹp u hồn).[35]
  • Cuốn The Death of Woman Wang của Jonathan D. Spence (Viking Press xuất bạn dạng vô năm 1978) tiếp tục dùng vật liệu kể từ Liêu trai chí dị nhằm dựng toàn cảnh.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ “Pu Songling” [Bồ Tùng Linh]. Merriam-Webster's Encyclopedia of Literature (bằng giờ đồng hồ Anh). Springfield, MA: Merriam-Webster. 1995. ISBN 0-87779-042-6.
  2. ^ Barr 2001, tr. 692–693.
  3. ^ Zeitlin 1993, tr. 1.
  4. ^ Barr 1984, tr. 516.
  5. ^ a b Barr 1984, tr. 518.
  6. ^ Barr 1984, tr. 517.
  7. ^ Barr 1984, tr. 540.
  8. ^ Barr 1984, tr. 530.
  9. ^ a b Barr 1984, tr. 533.
  10. ^ Barr 1984, tr. 534.
  11. ^ a b Barr 1984, tr. 519.
  12. ^ Barr (2001), tr. 692.
  13. ^ Anchi Hoh (29 mon 10 năm 2018). “The Strange Tales from Liaozhai”. 4 Corners of the World: International Collections and Studies... (bằng giờ đồng hồ Anh). Thư viện Quốc hội Hoa Kỳ. Truy cập ngày 13 mon một năm 2024.
  14. ^ Sims-Williams, Ursula (30 mon 11 năm 2014). “Ghoulish images from East Asia” (bằng giờ đồng hồ Anh). British Library. Truy cập ngày 14 mon một năm 2024.
  15. ^ Zeitlin 1993, tr. 25.
  16. ^ Zeitlin 1993, tr. 31.
  17. ^ Zeitlin 1993, tr. 26.
  18. ^ Zeitlin 1993, tr. 27.
  19. ^ Zeitlin 1993, tr. 35.
  20. ^ Zhang Qingl (12 mon hai năm 2021). “'Liaozhai' in the English-speaking world”. Csstoday.com (bằng giờ đồng hồ Anh). Truy cập ngày 13 mon một năm 2024.
  21. ^ Tôn Giai Tuệ (21 tháng tư năm 2019). “Strange (and Sad) Tales from a Chinese Studio” (bằng giờ đồng hồ Anh). The World of Chinese. Truy cập ngày 13 mon một năm 2024.
  22. ^ Fujita, Yuken (tháng 11 năm 1954). 聊齋志異研究序説:特に蒲松齡の執筆態度に就いて [Giới thiệu phân tích về Liêu trai: Cụ thể về phong thái sáng sủa tác của Bồ Tùng Linh]. Khoa Văn học tập và thẩm mỹ và nghệ thuật, Đại học tập Keio (bằng giờ đồng hồ Nhật). Tập 3. Keio: Geibun Kenkyu. tr. 49–61. ISSN 0435-1630.
  23. ^ Imai, Hiromasa (2010). 『聊斎志異』の冥界 [Thế giới ngầm của 'Liêu trai chí dị'] (bằng giờ đồng hồ Nhật). Gifu, Nhật Bản: Nhà xuất bạn dạng Đại học tập Nữ Gifu. tr. 107–116. ISSN 0286-8644.
  24. ^ Jones, Josh (9 mon 12 năm 2015). “Jorge Luis Borges Picks 33 of His Favorite Books lớn Start His Famous Library of Babel”. Openculture.com (bằng giờ đồng hồ Anh). Truy cập ngày 13 mon một năm 2024.
  25. ^ a b MinfordTong (1999), tr. 11.
  26. ^ MinfordTong (1999), tr. 34.
  27. ^ MinfordTong (1999), tr. 1.
  28. ^ a b Lydia Sing-Chen (2005), tr. 72.
  29. ^ a b Lydia Sing-Chen (2005), tr. 62.
  30. ^ a b c Lam Điền (14 mon 7 năm 2005). “Xuất bạn dạng Liêu trai chí dị hoàn toàn bộ”. Tuổi Trẻ Online. Bản gốc tàng trữ ngày 4 mon 3 năm 2016. Truy cập ngày 13 mon một năm 2024.
  31. ^ a b c Hiền Đỗ (15 mon 11 năm 2013). “'Liêu trai chí dị' được tái mét bạn dạng, sở hữu bửa sung”. VnExpress. Truy cập ngày 13 mon một năm 2024.
  32. ^ Этнокультурное взаимодействие в Евразии. Том 2. Москва: Наука, 2006. ISBN 9785020343726. C. 159.
  33. ^ Crossley, Pamela Kyle; Rawski, Evelyn S. (tháng 6 năm 1993). “A Profile of The Manchu Language in Ch'ing History”. Harvard Journal of Asiatic Studies. Harvard-Yenching Institute. 53 (1): 94. doi:10.2307/2719468. JSTOR 2719468.
  34. ^ Lévy, André (2003). “The Liaozhai zhiyi and Honglou meng in French Translation”. Trong Chan, Tak-hung Leo (biên tập). One Into Many: Translation and the Dissemination of Classical Chinese Literature (bằng giờ đồng hồ Anh). Amsterdam: Rodopi. tr. 83. ISBN 90-420-0815-6.
  35. ^ Nepstad, Peter (1 mon 9 năm 2000). “Ghost Lovers and Fox Spirits” (bằng giờ đồng hồ Anh). The Illuminated Lantern. Bản gốc tàng trữ ngày 7 mon 11 năm 2005. Truy cập ngày 13 mon một năm 2024.

Tài liệu tham ô khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  • Barr, Allan (tháng 12 năm 1984). “The Textual Transmission of Liaozhai zhiyi”. Tạp chí phân tích châu Á của Harvard. 44 (2): 515–562. doi:10.2307/2719041. JSTOR 2719041.
  • Barr, Allan (2001), “37. The Later Classical Tale”, vô Mair, Victor (biên tập), Columbia History of Chinese Literature, NY: Nhà xuất bạn dạng Đại học tập Columbia, tr. 675–696, ISBN 978-0-231-10984-0
  • Lydia Sing-Chen, Chiang (2005). Collecting The Self: Body And Identity In Strange Tale Collections Of Late Imperial China (bằng giờ đồng hồ Anh). tập dượt 67. Brill. ISBN 9004142037.
  • Minford, John; Tong, Man (1999), “Whose Strange Stories? P'u Sung-ling (1640-1715), Herbert Giles (1845-1935), and the Liao-chai chih-i(PDF), East Asian History, 17/18
  • Chang, Chun-shu và Shelley Hsueh-lun Chang (1998) Redefining History: Ghosts, Spirits, and Human Society in P'u Sung-ling's World, 1640-1715. Ann Arbor: Nhà xuất bạn dạng Đại học tập Michigan. ISBN 0-472-10822-0
  • Luo, Hui (Đại học tập Toronto Khoa phân tích Á Đông). "The Ghost Of liaozhai: Pu Songling’S Ghostlore And Its History Of Reception." (PhD thesis) (Archive) 2009.
  • Wu, Yenna (2019). Ming-Qing Fiction. Oxford University Press.. A selective and annotated bibliography, with a section on Liaozhai
  • Zeitlin, Judith T. (1993). Historian of the Strange Pu Songling and the Chinese Classical Tale. Stanford, Calif.: Stanford University Press. ISBN 0804720851..

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]

  • Chọn thanh lọc những truyện kể từ bạn dạng dịch của Herbert Giles, 1916 kể từ Google Books
  • Liêu trai chí dịo, 1880, biên dịch và chú mến vì như thế Herbert A. Giles bên trên Internet Archive
  • Hebert Giles (translator) (1880). Strange Stories from a Chinese Studio (Volumes 1 and 2) bên trên Dự án Gutenberg
  • George Soulié (translator) (1913). Strange Stories from the Lodge of Leisures bên trên Dự án Gutenberg
  • Strange Stories from a Chinese Studio - sách trình bày nằm trong phạm vi công nằm trong bên trên LibriVox (Giles translation)